W jaki sposób właściwości mechaniczne guza wpływają na jego zdolność do unikania odpowiedzi immunologicznej? Odpowiedzi na to pytanie dostarczają badania opublikowane w prestiżowym czasopiśmie „Cancer Discovery”. Wśród współautorek i współautorów publikacji pt. „Extracellular matrix stiffness controls Transposable Elements through Pin1 to promote immune evasion in breast cancer” jest dr Paulina Nastały z Zakładu Onkologii Translacyjnej Międzyuczelnianego Wydziału Biotechnologii UG i GUMed.

Badania, prowadzone pod kierownictwem prof. Giannino Del Sala z International Centre for Genetic Engineering and Biotechnology Uniwersytetu w Trieście oraz Institute of Molecular Oncology w Mediolanie, przedstawiają nowy mechanizm łączący właściwości mechaniczne mikrośrodowiska nowotworu z jego zdolnością do unikania odpowiedzi immunologicznej.

Naukowcy wykazali, że zwiększona sztywność macierzy zewnątrzkomórkowej sprzyja akumulacji białka Pin1 w jądrze komórkowym, co prowadzi do wyciszenia elementów transpozycyjnych i ograniczenia aktywacji szlaku cGAS–STING. W rezultacie komórki nowotworowe stają się mniej rozpoznawalne dla układu odpornościowego.

Co istotne, zahamowanie aktywności Pin1 przy użyciu leków już stosowanych w praktyce klinicznej - kwasu all-trans-retinowego (ATRA) i trójtlenku arsenu (ATO) - zwiększało skuteczność immunoterapii w przedklinicznych modelach raka piersi.

Odkrycie otwiera nowe perspektywy w poszukiwaniu sposobów przełamywania oporności nowotworów na immunoterapię. Wskazuje, że w regulacji odpowiedzi przeciwnowotworowej znaczenie mają nie tylko procesy zachodzące wewnątrz komórek, lecz także mechaniczne właściwości otaczających je tkanek oraz organizacja chromatyny. Możliwość wykorzystania tej strategii w leczeniu pacjentek wymaga jednak potwierdzenia w dalszych badaniach, w tym klinicznych.

Cancer Discovery to prestiżowe, międzynarodowe czasopismo naukowe, wydawane co miesiąc przez American Association for Cancer Research (AACR). Na jego łamach publikowane są postępy w badaniach nad nowotworami oraz wyniki badań klinicznych. Wskaźnik Impact Factor (JIF): wynosi 29.5.

Publikacja: „Extracellular matrix stiffness controls Transposable Elements through Pin1 to promote immune evasion in breast cancer”, Cancer Discovery, 2026.

DOI: 10.1158/2159-8290.CD-25-0942.