Dr Weronika Babińska-Wensierska z Międzyuczelnianego Wydziału Biotechnologii UG i GUMed została laureatką IX edycji Nagrody Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego za dorobek publikacyjny polskiego naukowca. Wyróżnienie przyznano za cykl publikacji dotyczących mechanizmów patogeniczności bakterii Dickeya solani oraz znaczenia mikrobiomu glebowego w rozwoju chorób ziemniaka.
Nagrodzone badania stanowią część rozprawy doktorskiej przygotowanej pod kierunkiem prof. dr hab. Ewy Łojkowskiej. Są również rozwijane w ramach kierowanego przez dr Weronikę Babińską-Wensierską projektu finansowanego z grantu w konkursie NCN PRELUDIUM 21.
Badaczka zajmuje się fitopatogennymi bakteriami z rodzajów Dickeya i Pectobacterium, które powodują m.in. czarną nóżkę i mokrą zgniliznę ziemniaka. Choroby te stanowią istotne zagrożenie dla upraw i przechowywania ziemniaków, prowadząc do znaczących strat w produkcji.
- W nagrodzonym cyklu publikacji analizowałam dwa powiązane aspekty tego problemu. Z jednej strony badałam mechanizmy patogeniczności Dickeya solani, czyli to, jakie cechy molekularne sprawiają, że niektóre szczepy tej bakterii są bardziej agresywne od innych. Wykazaliśmy m.in., że znaczenie mają różnice w ekspresji genów związanych z degradacją ściany komórkowej roślin, ruchem bakterii, systemami sekrecji oraz regulacją wirulencji. Z drugiej strony analizowałam mikrobiom glebowy pól ziemniaka, aby sprawdzić, czy skład naturalnych społeczności bakteryjnych gleby może być związany z mniejszą lub większą podatnością pola na rozwój chorób - wyjaśnia dr Weronika Babińska-Wensierska.
Naukowczyni wskazuje, że na rozwój bakterii Dickeya i Pectobacterium spp. wpływa wiele czynników: - Ważne są zarówno cechy samego szczepu bakteryjnego, jak i warunki środowiskowe, takie jak wilgotność, temperatura, właściwości gleby czy obecność resztek roślinnych. Coraz większe znaczenie przypisuje się również mikrobiomowi gleby. Niektóre bakterie naturalnie występujące w glebie mogą potencjalnie ograniczać rozwój patogenów lub wpływać na zdrowotność roślin. Dlatego badania nad mikrobiomem mogą w przyszłości pomóc w lepszym przewidywaniu ryzyka chorób oraz w opracowywaniu bardziej zrównoważonych metod ochrony roślin.
Dr Weronika Babińska-Wensierska podkreśla, że otrzymane wyróżnienie jest dla niej szczególnie cenne, ponieważ nagrodzone publikacje stanowią część jej rozprawy doktorskiej: - Traktuję tę nagrodę jako docenienie kilku lat pracy nad tym tematem. Badania te nie powstałyby jednak bez wsparcia osób, z którymi miałam przyjemność pracować w Zakładzie Ochrony i Biotechnologii Roślin. Szczególnie chciałabym podkreślić rolę prof. dr hab. Ewy Łojkowskiej, kierowniczki Zakładu Ochrony i Biotechnologii Roślin oraz promotorki mojego doktoratu, pod której opieką realizowałam te prace, a także dr Agaty Motyki-Pomagruk, mojej promotorki pomocniczej.
Nagroda Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego jest jednym z najważniejszych wyróżnień przyznawanych badaczom zajmującym się chorobami roślin w Polsce. Przyznawana jest za oryginalne osiągnięcia badawcze opublikowane w ciągu trzech lat poprzedzających konkurs.